دندانپزشکی دیجیتال (Digital Dentistry) چیست؟
دندانپزشکی دیجیتال شامل هر فناوری دیجیتال یا کامپیوتری است که دندانپزشک شما ممکن است از آن برای بررسی، تشخیص و درمان مشکلات دندانها و بهبود سطح سلامت دهان شما استفاده کند.
دندانپزشکی دیجیتال (Digital Dentistry) شامل استفاده از فناوری یا دستگاه های دندانپزشکی است که از قطعات کامپیوتری یا دیجیتالی استفاده می کنند. در حالی که در دندانپزشکی سنتی یا معمولی از روش های مکانیکی یا الکتریکی استفاده می کنند. که معمولا دندانپزشکی سنتی با خطاهای انسانی همراه میباشد.
فناوری مبتنی بر رایانه، شیوه های دندانپزشکی را قادر می سازد تا مراقبت از بیمار را بیشتر افزایش دهند. مهمتر از همه، دندانپزشکی دیجیتال مراحل دستی رویه های دندانپزشکی را حذف می کند. به همین دلیل، دندانپزشکان می توانند یک فرآیند درمانی کارآمد تر و سریع تر را ارائه دهند.
کاربرد های دندانپزشکی دیجیتال :
فناوری دیجیتال کمک بسیار زیادی به درمان مشکلات دهان و دندان کرده است. این فناوری، درمان سریعتر، آسانتر و با دقت بیشتری را برای بیماران به ارمغان میآورد.
اگرچه درمان مشکلات مربوط به دندان و فک از حساسیت بسیار بالایی برخوردار است؛ اما درمان به کمک این فناوری توانسته است بسیاری از مشکلات را بهراحتی حل کند. همین موضوع باعث شده است تا بسیاری از درمانهای دهان و دندان به کمک دندانپزشکی دیجیتال انجام شود.از جمله کاربردهای دیجیتال در دندانپزشکی میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- فناوری کدکم CAD/CAM و پرینتر سه بعدی
- ایمپلنت دیجیتال
- تصویربرداری و رادیوگرافی دیجیتال
- لیزر دندان
- طراحی لبخند دیجیتال
- توموگرافی کامپیوتری
- اسکنر داخل دهانی
- CBCT
مشاهده اسکنر داخل دهانی تری دیسک
فناوری کدکم CAD/CAM و پرینتر سه بعدی :
کدکم (CAD مخفف Computer Aided Design و CAM مخفف Computer Aided Manufacturing) به معنای طراحی و ساخت به کمک کامپیوتر است.
طراحی به کمک رایانه و تراش به کمک دستگاه میلینگ دندانسازی و پرینت سه بعدی، طراحی و ساخت ترمیم های دندانی را برای پزشکان کارآمدتر کرده است. دندانپزشکی دیجیتال به دندانپزشکان اجازه می دهد تا ترمیم های دندانی را به سرعت آماده کنند. به صورت سنتی، این روند ممکن است تا ۳ هفته طول بکشد.
همچنین، از این فناوری میتوان برای ساخت انواع روکشهای سرامیکی، اباتمنت، پلها و… نیز استفاده کرد.
امروزه بسیاری از لابراتوارهای دندانپزشکی سعی کردهاند تا آزمایشگاههای خود را به این فناوری مجهز کنند تا بتوانند درمان مشکلات بیماران خود را به بهترین حالت ممکن برآورده کنند.
از جمله کاربرد های این فناوری در دندانپزشکی دیجیتال میتوان به موارد زیر اشاره کرد :
- کاشت ایمپلنت فوری
- تصویربرداری داخل دهانی
- بررسی وضعیت دندانها مانند ساییدگی، وضعیت مفصل گیجگاهی فکی
- ساخت ریستوریشنهای دندانی برای روکش دندان، وینر، بریج و…
از جمله مزایای فناوری کد کم در دندانپزشکی میتوان به صرفهجویی در وقت، طراحی عالی از پروتز دندانی، پیش بینی ترمیم نهایی، بهبود کیفیت ترمیم، ایجاد یک ظاهر طبیعی برای دندان، تجربه راحتتر برای بیماران و… اشاره کرد.
استفاده از فناوری CAD/CAM در ترمیم دندانها، نسبت به روشهای سنتی ساخت پروتز دندان باعث شده است تا درمان بیماران نسبت به گذشته راحتتر و سریع تر شود.
ایمپلنت دیجیتال :
با ایمپلنت های دندانی می توان دندان های از دست رفته را با دندان های جدید جایگزین کرد. روش های اعمال شده در دندانپزشکی ایمپلنت دیجیتال به بیماران این امکان را می دهد تا با راه حل های دائمی به ظاهر زیبایی که می خواهند دست یابند.
برای این منظور دندانپزشک از یک شبیهساز کامپیوتری استفاده میکند تا بتواند وضعیت استخوان و عصب دندان را مورد بررسی قرار دهد. این موضوع کمک میکند تا دندانپزشک بتواند جراحی دندان را با حداقل برش انجام دهد. در واقع در کاشت دیجیتال، دندانپزشک میتواند با کوچکترین برش نسبت به جراحی سنتی، کاشت ایمپلنت را انجام دهد.
از جمله مزایای ایمپلنت دیجیتال نسبت به سایر روشهای ایمپلنت میتوان به افزایش کیفیت کاشت، طول عمر بیشتر ایمپلنت، کاهش درد و خونریزی و… اشاره کرد. در این روش برخلاف ایمپلنت سنتی، میزان برش بر روی لثه بسیار کوچک است. به طوری که بعد از جراحی ایمپلنت، لثه بیمار نیازی به بخیه ندارد. همین موضوع باعث میشود تا میزان خونریزی و تورم نسبت به قبل کاهش پیدا کند.
تصویربرداری و رادیوگرافی دیجیتال :
رادیوگرافی دیجیتال استفاده از اسکنرهای نوری صورت برای تهیه نقشه واضح از دندان ها و قالب های دندانی است. رادیوگرافی های دیجیتال تا ۷۰ درصد کمتر از اشعه ایکس سنتی تشعشع می کنند و دوستدار محیط زیست هستند.
استفاده از تصویربرداری دیجیتال در دندانپزشکی کمک میکند تا دندانپزشک بتواند با استفاده از تجهیزات بهروز، تصویربرداریهای داخل دهانی و خارج دهانی را انجام دهد.
این موضوع کمک میکند تا دندانپزشک بتواند نقصهای دندانی را بهتر تشخیص دهد. رادیوگرافی دندانی از طریق اشعه ایکس داخلی کمک میکند تا جزئیات دندانها جهت بررسی پوسیدگی، مشکلات در حال پیشرفت دندان، سلامت دندان و استخوان بهتر مشخص شود.
به کمک اشعه ایکس خارج دهانی میتوان دندانهای به هم چسبیده و تحت فشار، جزئیات داخلی دندانها، شرایط رشد فک، شناسایی مشکلات استخوانهای صورت و… را بهتر شناسایی کرد.
از جمله مزایای استفاده از تصویربرداری دیجیتال میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- داشتن ضریب خطای پایین در رادیولوژی دیجیتال نسبت به رادیولوژی سنتی
- کاهش دوز اشعه و حذف دفعات تکرار تصویربرداری
- ایجاد تصویر بسیار مطلوب از دندانها با دقت و کیفیت بالاتر
- داشتن سیستم ذخیره و آرشیو تصاویر به همراه سایر مشخصات بیمار
- امکان تصویربرداری رنگی با تزریق مایعی به بیمار
- دسترسی سریع به تصویر گرفته شده
- امکان تغییر سایز عکس جهت نمایش بهتر
- کاهش هزینه
امروزه بسیاری از لابراتوارهای دندانپزشکی سعی کردهاند تا آزمایشگاههای خود را به این فناوری مجهز کنند تا بتوانند درمان مشکلات بیماران خود را به بهترین حالت ممکن برآورده کنند.
از جمله کاربردهای این فناوری در دندانپزشکی میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- روش مستقیم: در این روش از یک سنسور الکترونیکی برای ضبط تصاویر استفاده میشود. محل نصب این سنسور داخل دهان است.
- روش غیرمستقیم: در این روش برای دیدن اشعه ایکس دندانپزشکی سنتی از یک اسکنر فیلم استفاده میشود.
- روش نیمه غیرمستقیم: برای تبدیل اشعه ایکس دندان به فیلم از ترکیب سنسور و اسکنر استفاده میشود.
لیزر دندان :
لیزرها اغلب در چندین کاربرد دندان مانند پر کردن حفره ها پس از درمان ریشه، کاهش حساسیت دندان و سفید کردن دندان استفاده می شوند. این روش بدون درد است و می تواند هر نوع باکتری را که ممکن است بعداً در حین استفاده مشکل ایجاد کند، از بین ببرد.
لیزر به دلیل دقت بیشتر در مراحل درمان، از محبوبیت بسیار بالایی برخوردار است. لیزر در واقع یک نور است که به کمک آن میتوان خدمات متنوع دندانپزشکی از کاهش درد تا جراحی را انجام داد.
از آنجایی که درمان با لیزر میتواند باعث کاهش درد، خونریزی و مدت زمان بهبودی شود، در نتیجه بیشتر پزشکان ترجیح میدهند که از آن برای درمانهای دندانپزشکی استفاده کنند. همین موضوع باعث شده است تا درمانهای دندانپزشکی با لیزر در ایران نیز طرفداران بسیار زیادی داشته باشد.
لیزر دندان به عنوان یکی از خدمات دندانپزشکی دیجیتال کاربردهای بسیار زیادی دارد.
از جمله کاربردهای لیزر دندان میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- تشخیص پوسیدگی
- تراش دندان
- لیزر سفیدکننده دندان یا همان بلیچینگ با لیزر
- رفع حساسیت دندانی
- عصبکشی دندان
- جرمگیری دندان
- جراحی لثه
- برداشتن بدرنگی لثه
- ایمپلنت دندان
- درمان آفت
- درمان ضایعات هرپس
- سالمسازی مینای دندان
- جدا کردن اتصالات براکتهای ارتودنسی
- معالجه کانال ریشه دندان
- جراحی دندان
- ارتودنسی
تشخیص هر کدام از مشکلات بالا با لیزرهای مختلف امکانپذیر است؛ بنابراین، دندانپزشک با توجه به نوع درمان شما دستگاه مناسب را انتخاب میکند. بسیاری از دندانپزشکان ترجیح میدهند که برای جراحیهای دندانی از لیزر استفاده کنند؛ چرا که این روش میتواند جراحیهای مربوط به دندان را آسانتر کند. همچنین، ترمیم و بهبود بافتها سریعتر اتفاق میافتد.
پیشنهاد میشود مقاله چگونگی دندانپزشکی با لیزر را مطالعه کنید.
طراحی لبخند دیجیتال :
طرح لبخند دیجیتال بهعنوان یکی از خدمات دندانپزشکی دیجیتال به حساب میآید. در این روش ابتدا از دندانهای شما قالبی تهیه میشود. سپس، بر روی این نمونه گچی، دندانهای مرتب و یکدست به بلندی دندانهای اصلی شما گذاشته میشود. قبل از تحویل لمینت نهایی، یک نمونه مشابه با دندانهای شما ساخته میشود تا در صورت نیاز تغییرات مدنظر خود را بر روی آن اعمال کنید. بعد از تایید شکل و فرم دندان، سایر مراحل لمینت سرامیکی انجام میگیرد.
توموگرافی کامپیوتری :
این روش یک نوع سی تی اسکن دندانی است که با ویژگیهای مثبت خود، طرفداران بسیار زیادی پیدا کرده است. در بسیاری از جراحیهای دندانپزشکی مانند ایمپلنت، عصبکشی، کشیدن دندان عقل و… از این تکنولوژی استفاده میشود.
استفاده از این نوع تکنولوژی مزایای بسیار زیادی برای مشکلات مربوط به دهان و دندان دارد.
از جمله آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- تشخیص بهتر مشکلات دندانی
- کاهش هزینههای دندانپزشکی
- کاهش مضرات ناشی از تشعشعات عکسبرداری
- در اختیار قرار دادن گزینههای مختلف درمانی جهت تصمیمگیری راحتتر
اسکنر داخل دهانی :
اسکنر های داخل دهانی به دندانپزشکان اجازه میدهند تصاویر واضح و دقیقی از دهان ببینند. این دوربین که به شکل یک قلم بزرگ است، میتواند تصاویر را روی صفحه کامپیوتر نشان دهد. به بیماران امکان می دهد تا به وضوح ببینند که دندانپزشک چه کار می کند. علاوه بر این، اسکنر داخل دهانی می تواند نمای دقیقی از مناطقی که به سختی دیده می شوند در دهان ارائه دهد. این به شناسایی دقیق مشکلاتی مانند شکستگی دندان کمک می کند.
CBCT :
سی تی پرتو مخروطی یک دستگاه اشعه ایکس چرخشی است که نمای سه بعدی از دندان ها و آناتومی دهان را ارائه می دهد. علاوه بر این، این تکنیک تصویربرداری شرایط دهانی را که با غربالگری اشعه ایکس معمولی قابل تشخیص نیستند، شناسایی می کند. CBCT همچنین می تواند موقعیت دقیق دندان ها و ریشه آنها را تعیین کند.
مشاهده اسکنر داخل دهانی شاینینگ 3D
مزایای دندانپزشکی دیجیتال :
- تشخیص صحیح
دندانپزشکان می توانند از تکنیک های دندانپزشکی دیجیتال برای شناسایی دقیق، تشخیص و درمان بیماری های دهان در مراحل اولیه استفاده کنند. برخلاف تصاویر سنتی اشعه ایکس، تصاویر رادیوگرافی دیجیتال و اشعه ایکس CBCT را می توان بزرگ کرد. به همین دلیل، آنها می توانند نمایش دقیقی از دندان ها و آناتومی دهان بیمار را به نمایش بگذارند.
- افزایش سرعت
به جای چند روز انتظار برای آزمایشگاه برای ایجاد یک ترمیم، یک پزشک می تواند آن را در همان روز آماده کند. بنابراین، در زمان و هزینه صرفه جویی کند. علاوه بر این، تصاویر دیجیتال بلافاصله برای آزمایشگاه ها و ارائه دهندگان بیمه در دسترس هستند. همچنین، بیماران مجبور نیستند منتظر تصاویر باشند و به راحتی می توانند آنها را روی صفحه نمایش مشاهده کنند.
- راحتی بیمار
تصویربرداری دیجیتال همچنین دندانپزشکان ما را قادر می سازد تا استفاده از مواد قالب گیری سنتی را که بسیاری از بیماران آن را ناراحت کننده می دانند، کاهش دهند. دندانپزشک به جای قالبگیری سنتی، می تواند به راحتی دندان ها را با یک اسکنر سه بعدی اسکن کند.
- بهبود همکاری
تصویربرداری دیجیتال همچنین به دندانپزشکان اجازه می دهد تا با سایر متخصصان و آزمایشگاه های دندانپزشکی همکاری کنند. علاوه بر این، قالب های سه بعدی دندان را می توان برای بازخورد فوری در مورد روش ها و ترمیم های برنامه ریزی شده بلافاصله ارسال کرد.
- کاهش درد
بسیاری از روشهای درمانی در علم دندانپزشکی، با دردهای مختلفی همراه است که موجب بروز اضطراب در بیماران میشود. این اضطراب گاهاً از مراجعه بیمار به مراکز درمانی ممانعت میکند و این خود باعث گسترش بیشتر بیماری میشود. تکنولوژیهای موجود در حیطه دندانپزشکی دیجیتال توانستهاند با تکیه بر تواناییهای خود، تا حد زیادی این مشکلات را بر طرف نمایند.
محدودیت های دندان پزشکی دیجیتال :
اصلی ترین محدودیت دندانپزشکی دیجیتال، هزینههای بالای آن است. عموماً خدمات این حوزه دارای هزینههای نسبتاً بالاتری است و همین مورد سبب میشود که بیماران تمایل چندانی به استفاده از آن نداشته باشند. البته این هزینهها با توجه به دقت بالای نتایج آن، سریعاً جبران میشود اما با این وجود بسیاری از مردم همچنان از آن امتناع میکنند.
برای کسب اطلاعات بیشتر با کارشناسان پتوس در ارتباط باشید.